دليل حضور در كنكور

علت حضور شما در ميدان كنكور چيست؟ آيا با پاي خودتان وارد اين عرصه شده‌ايد يا ديگران شما را به ميدان هل داده‌اند و مواظب‌تان هستند كه از ميدان فرار نكنيد؟ اگر در اين مورد شک داريد، خود را با يک ملاک مي توانيد، ارزيابي كنيد. چقدر براي كنكور سرمايه گذاري كرده‌ايد؟ به عبارت ديگر هدف و انگيزه‌ي شما چقدر با تلاش هايتان تطابق دارد؟ 

اگر احساس كرديد حضور شما در كنكور بيش از آنكه براي خودتان مهم باشد، براي ديگران مهم است و يا صرفا به اين دليل در كنكور حضور داريد كه ديگران هم اين كار را مي كنند، همين امروز رويه‌ی خود را تغيير دهيد. بايد خودتان آگاهانه قدم به ميدان كنكور بگذاريد تا بتوانید با موفقیت از سد کنکور عبور کنید و به نتیجه مورد انتظار خود برسید.

تنها دلیل حضور شما در کنکور، باید رسیدن به پاداش‌های بزرگ‌تر و اهداف عالی‌تر در زندگی‌ باشد.

تاثیر اهداف در افزایش کیفیت مطالعه 

زمانی شما بی وقفه به هدفتان می اندیشید و هر روز برای رسیدن به آن تلاش می کنید، منابع ذهنی تان بیشتر و بیشتر متمرکز می شود تا شما را به سوی هدفتان حرکت دهد. اهدافتان را شفاف و روشن بر روی کاغذ آورید و فهرستی از کارهایی تهیه کنید که فکر می کنید، می توانید برای رسیدن به اهدافتان انجام دهید.

 وقتی که تصمیم گرفته اید که این هدف می تواند بیشترین تأثیر مثبت را روی زندگی تان داشته باشد، مصمم شوید که به سوی این هدف با هر سختی که می توانید، حرکت کنید. هرگز تسلیم نشوید تا زمانی که به آن دست یابید. این تصمیم به تنهایی می تواند، زندگی تان را تغییر دهد و از شما فردی نیرومند، هدفمند و دوست داشتنی بسازد و عزت نفس و اعتماد به نفس تان را افزایش دهد.

اگر در اهداف و انگيزه هايتان دچار شک و ابهام مي شويد به احتمال زياد، اهداف‌تان بيش از آنكه دروني باشد به عوامل بيروني بستگي دارد. به عبارت ساده‌تر  به‌جای آن كه از خود درس خواندن و يادگيري لذت ببريد، بيشتر به خاطر عواملي چون جايزه و پاداش، جلب رضايت والدين و اطرافيان، گرفتن مدرك و غيره فعاليت می كنيد. اين عوامل بد نيستند و تا حدي هم وجودشان لازم است، ولي تاثير آنها هيچ گاه به پاي انگيزه های دروني نمي رسد. 

 هيچگاه به خودتان اجازه ندهيد با اهداف مبهم حركت كنيد. اهداف روشن و منطقي، چراغ راه شما هستند.

انضباط شخصی

برای رسیدن به شخصیت مطلوبتان شما می توانید عادت های لازم را یاد بگیرید. می توانید در هر زمان با انضباط شخصی، به فردی فوق العاده تبدیل شوید. هرچه بیشتر بر خود کنترل داشته باشید، خودتان را بیشتر دوست خواهید داشت و ارزش بیشتری برای خود قائل خواهید شد. هرچه خودتان را بیشتر منضبط بکنید، حس احترام و افتخار شخصی تان بیشتر می شود. 

انظباط شخصی رها شدن از جزیره تعلل و خیال پردازی، به موقع و سر وقت انجام دادن کارها، هدفمند و با برنامه بودن، پشتکار و اراده قوی داشتن و با نظم و انضباط حرکت کردن است. مفهوم دیگر انضباط شخصی تسلط به خود و خویشتن داری است. توانایی کنترل امیال و اعمال و اطمینان از هماهنگی رفتارها با اهداف بلندمدت است.

انظباط شخصی توانایی انجام کارهایی است که باید در وقت مناسب انجام دهید، چه آن کارها را دوست داشته باشید یا دوست نداشته باشید. انظباط شخصی نیازمند چشم پوشی از کامروایی ها و لذت جویی‌ها در کوتاه مدت برای لذت بردن از پاداش های بزرگتر در بلندمدت است. 

با تمرین هر چه بیشتر انضباط شخصی، فرد بهتری از خود می سازید. با دید مثبت تری به خود نگاه می کنید و خودتان را شادتر و نیرومندتر احساس می کنید.

مدیریت زمان

زمان با ارزش ترين منبعي است که در اختيار انسان ها قرار دارد. زيرا تمامي منابع به شرط وجود زمان ارزش مي یابند.

 زمان زودگذر است، قابل ذخیره کردن و یا برگشت نیست. وقتی گذشت یا به هدر رفت، هیچگاه قابل برگشت نیست. مهمترين وظيفه ما اينست که براي زمان اهميت جدي قائل شويم و با بهره گيري از آن، برنامه‌ای برای انجام کارها داشته باشيم. 

برایان ترسی از بزرگان معاصر می گوید، من هرچه بیشتر در زمینه‌ی موفقیت و انسان های موفق مطالعه نمودم، بیشتر برایم آشکار شد که تمام آنها برای وقت خود ارزش بسیار زیادی قائل بودند، و به طور مداوم می کوشیدند، سازماندهی بیشتری داشته باشند و موثرتر عمل کنند. 

مدیریت زمان دقیقاً مدیریت زندگی، مدیریت شخصی و مدیریت خودتان است؛ نه مدیریت زمان و اتفاقات آن.

 اگر بتوانید خود، افکار و برنامه هایتان را مدیریت کنید، زمان را خوب مدیریت کرده‌اید. زمان را نمی‌توانیم تغییر دهیم، اما کارهایی که می‌توانیم انجام دهیم را می شود، تغییر داد و آنها را بهتر مدیریت کرد. برای اینکه در مدیریت زمان موفق باشید، اول اهدافتان را مشخص کنید.

 در مرحله‌ی دوم برای رسیدن به اهداف ببینید به چه مهارت هایی نیازدارید. در گام بعد تعیین کنید، برای کسب آن مهارت ها چه کارهایی باید انجام دهید. 

در مرحله ی آخر تمام وقت و انرژی خود را صرف انجام آن کارها برای کسب مهارت‌های لازم جهت رسیدن به اهدافتان نمائید. فعال باشيد و اجازه ندهيد که حادثه‌ها و جريانات مختلف در زندگي، شما را هدايت کنند. 

 اگر شما زمان را خوب مصرف نکنيد، زمان شما را خيلي خوب مصرف مي کند.

استفاده از منابع حمایتی

دانش آموزان موفق آنهایی هستند که با بهره‌گیری از منابع و امکاناتی که در اختیار دارند، بتوانند به اهداف مورد نظر خود دست یابند. دانش آموزی که کتاب دست می‌گیرد و سر خود را پایین می‌اندازد و امکانات و توانمندی‌هایی که در اطرافش هستند نادیده می‌گیرد و از آنها برای موفق شدن خود در کنکور بهره نمی‌گیرد، دانش آموز موفقی نیست.

منظور از توانمندی های محیطی، مشاوران تحصیلی، معلمان توانا، کتاب‌های کمک آموزشی مناسب، موسسات آموزشی کنکوری، دوستان درس خوان، پدر، مادر، خواهر و برادر بزرگ‌تر و غیره که می‌توانند به موفقیت شما در کنکور کمک کنند. متأسفانه بسیاری از دانش آموزان ما از این منابع حمایتی بسیار خوب غافل می‌شوند و آن را نادیده می‌گیرند. 

دانش آموز موفق کسی است که از این توانمندی‌ها برای برطرف کردن و پر کردن مشکلات یادگیری و خله‌های روحی و روانی خود در جهت موفقیت درسی بهره می‌گیرد. 

استفاده از منابع حمایتی بدین معنا نیست که منتظر باشید تا کسی بیاید و دست شما را بگیرد و شما را به موفقیت برساند، و یا اینکه عنان اختیار خود را بدست دیگران بسپارید. فراموش نکنید، کلید موفقیت شما فقط در دست خودتان است. شما باید خود هدایتگر تحصیلی باشید.

بدین معنا که با نظم و انضباط، برنامه‌ریزی منظم و جدیت تمام درس بخوانید، کمبودها و نواقص خود را چه در زمینه‌ی یادگیری و چه در زمینه‌ی انگیزشی شناسایی کنید و با پیگیری آنها از طریق کمک گرفتن از این منابع رفع نمائید. به عنوان مثال دانش آموزی که خود نمی‌تواند برنامه مناسبی برای مطالعه تنظیم کند و یا حساس می‌کند برای تنظیم یک برنامه‌ی خوب برای مطالعه باید به یک مشاور مراجعه کند و یا در درسی مطلبی را خوب درک نمی‌کند باید یک معلم توانا و یا یک کتاب کمک آموزشی پیدا کند تا مشکل خود را برطرف نماید.

استفاده از منابع حمایتی و کمکی را فراموش نکنید.

تفاوت های فردی

برخلاف گفته‌ها و و تبلیغات بعضی از مردم هیچ قانون کلی برای تعیین مدت زمان لازم مطالعه وجود ندارد. این که اصرار کنیم هر دانش آموز 13 ساعت درس بخواند تا موفق شود به غیر از نفی تفاوت‌های فردی، ممکن است باعث دلسردی و اضطراب عده‌ی زیادی شود. چرا که از یک طرف، توان و حوصله‌ی فردی انسان‌ها متفاوت است، از طرف دیگر، انگیزه‌های دانش آموزان هم با یکدیگر فرق دارد. همچنین پیش نیازها و آمادگی¬ها در همه یکسان نیست. 

نکته قایل توجه آن است که به جای افزایش ساعات مطالعه به هر نحو ممکن، از مقدار ساعات مطالعه خود هر قدر هم که باشد، بیشترین و بهترین استفاده را ببریم. اگر چه افزایش ساعات مطالعه ضرورت دارد، اما بدترین کار در این مورد آن است که با مقایسه خود با دیگران، زمینه اضطراب و یاَس را در خود ایجاد کنیم. 

به جای مقایسه مقدار ساعات مطالعه خود با دیگران، از زمان‌های مطالعه به طور مطلوب استفاده کنید.

ورزش و تحرک جسمی

یکنواختی و بی¬تحرکی، از نظر جسمی وروانی انسان را خسته می¬کند. کسالت جسمی و خستگی روانی موجب اغتشاش فکری و در نهایت اضطراب می¬شود. کسالت، تنبلی و بی تحرکی را با هفته-ای یک یا دوبار ورزش کردن از خود دور کنید. سعی کنید با ورزش و تحرک جسمانی به نشاط و شادابی خود کمک نمائید. به قول فردوسی:

        به نیرو بود مرد را راستی                        ز سستی کژی زاید و کاستی

زمان معینی را به ورزش اختصاص دهید، حتی اگر شده برای چند دقیقه. زیرا ورزش و تحرک جسمانی، شادابی و آمادگی‌های روانی را افزایش می دهد.

کنترل اضطراب و تاثیر آن بر کیفیت مطالعه

اضطراب به خودی خود بد نیست و از نظر روانشناسان وجود میزانی از اضطراب برای داشتن انگیزه لازم است. مشکل زمانی شروع می شود که شدت اضطراب بیش از حد معمول زیاد شود. اضطراب زیاد، نه تنها کمکی به موفقیت نمی کند، بلکه مانعی بر سر راه آن محسوب می شود.

در فضا و شرایط اضطراب زا، امکان تمرکز حواس نیز از بین می رود. بهترین راه مواجهه با اضطراب، واقع گرائی است.یعنی از خود انتظاری متناسب با توانائی هایتان داشته باشید. اگر توقع شما از خودتان منطقی نباشد، آنگاه ناچار خواهید بود، برای کسب موفقیت عجله کنید.

عجله و دستپاچگی اضطراب شما را افزایش داده و موجب می شود، بیشتر عجله کنید و این چرخه، بارها تکرار خواهد شد. به طور حتم قبول دارید که تمرکز حواس با اضطراب رابطه‌ی عکس دارند. پس برای افزایش تمرکز حواس، باید بتوانید، اضطراب خود را کنترل و کاهش دهید. اگر نمی توانید، اضطراب خود را کنترل کنید به مشاور یا روانپزشک مراجعه نمایید.

هر جا که اضطراب شما را فراگرفت فوری سعی کنید به حالت قبل از اضطراب برگردید اگر مثلاً سر جلسه ی امتحان سؤال یا سؤالهای قبل را خوب پاسخ داده اید حالا به سؤالی رسیده اید که شما را نگران می کند به همان سؤال قبلی برگردید به خودتان قوت قلب بدهید و از روی سؤالی که سخت بوده فعلاً عبور کنید تا بعد سر فرصت به همان بپردازید.

اگر می خواهید تمرکز حواس داشته باشید، اضطراب خود را کنترل کنید.

تقویت روانی

همان گونه که عواملی می توانند موجب تضعیف روانی دانش آموزان شوند، در مقابل دانش آموزان می توانند، برای تقویت روانی خود نیز راه ها و روش هائی را بیابند. 

روحیه تسلط و جسارت را در خود تقویت کنید. امیدوار و با اراده باشید. سعی کنید تا حد امکان ضعف های پایه‌ای را در دروس جبران نمائید. رفع اشکال‌های درسی را به طور جدی و پیگیر دنبال کنید. خودتان را برای موفقیت‌های هرچند کوچک مورد تشویق قرار دهید. این شارژهای روحیه‌ای برای همه ضرورت دارد.

 به جای اینکه پدر و مادر و یا دیگران، شما را با حرف‌ها و جوایز و هدایا و تهیه امکانات تقویت کنند، خوتان برای تقویت روانی اقدام کنید. چرا که در این صورت انگیزه‌های درونی‌تان هم افزایش یافته و این خود منجر به افزایش تمرکز حواس خواهد شد.

برای تقویت روانی خودتان، همیشه راه‌ها و روش‌هائی داشته باشید و منتظر تأیید و تشویق دیگران نمانید.

هدفمندی مطالعه

این موضوع زوایای مختلفی دارد.

یک بعد مهم هدفمندی به نیات، ایده و انگیزه‌های شما بر می‌گردد. بعد ديگر آن به آرامش ذهني و نظم رفتاري شما مربوط است. يكي ديگر از ابعاد آن اين است كه شما چه قدر مهارت‌ها و ظرافت‌های لازم در برنامه ريزي و به خصوص پيش بيني تغييرات به خرج دهيد. يعني اين كه اگر قسمتي از برنامه‌ي شما اجرا نشد و يا طولاني شدن يک برنامه منجر به اختلال در برنامه‌هاي ديگر شد چه طرح‌هاي هدفمندی را پيش‌بيني كرده باشيد.

هدفمندي در مطالعه يعني داشتن يك ذهنيت روشن و شفاف دربارة اهداف برنامه‌ درسی، تعهد و عزم راسخ برای اجرای برنامه است. به عبارت ديگر با يك ذهن ابهام گرا و پيچيده و سردرگم  نمي توان مطالعه‌ای موفق داشت. اگر از پس خود بر نمي آييد به مشاور مراجعه كنيد.

باید به طور شفاف بدانید که چه می‌خواهید و تا چه اندازه برای خواسته خو احترام قائلید.

آغاز هشیارانه چه تا ثیری بر کیفیت مطالعه دارد؟؟

هشیاری یعنی داشتن آگاهی ارادی و به عبارت بهتر یعنی بیداری آگاهانه. بسیاری از دانش‌آموزان برای ورود به مطالعه بیدار هستند ولی هشیاری لازم را ندارند. شاید برای شما پیش آمده که مطالعه‌ی درسی را شروع کرده‌اید؛ اما بعد از گذشت دقایقی تازه متوجه شده‌اید که اصلاً نمی‌دانید چه می‌کنید! دچار حواس‌پرتی می‌شوید یا مطالب را خوب درک نمی‌کنید. مطالعه‌ی شما وقتی هشیارانه است که از لحظه‌ی شروع مطالعه بدانید که دارید چه می‌کنید و کنترل ارادی بر رفتار خود داشته باشید.

چگونه می‌توان مطالعه را هشیارانه آغاز کرد؟

اگر نمی¬توانید ذهن خود را متمرکز کنید، نیت کنید و برای یکی دو دقیقه چشمان خود را ببندید و افکارتان را بر روی کاری که می‌خواهید انجام دهید، متمرکز سازید. یک تذکر آمرانه و جلب توجه‌کننده به خودتان بدهید. مثلاً با صدای بلند به خود دستور دهید که “من در این لحظه با آمادگی کامل می‌خواهم مطالعه‌ی این قسمت از کتاب را شروع کنم. یک علامت یا رمز به خصوص را برای خود تعیین کنید.

اگر برای مطالعه عزمی راسخ و تصمیمی جدی داشته باشید، هیچ عامل، نیرو و مشکلی نمی تواند، ذهن شما را به خود مشغول کند و شما را از مسیر مطالعه خارج کند. رمز انسان‌های موفق بی مشکل زیستن نبوده، بلکه با انگیزه زیستن بوده است. هیچ انسانی نیست که بدون مشکل باشد، بلکه مهم هدفمندی و داشتن انگیزه برای رسیدن به هدف است.

تمرین خودآگاهی و تقویت هشیاری، کیفیت آغاز و ادامه‌ی مطالعه را افزایش خواهد داد.

تعیین خط پایه

برای تغییر رفتار و افزایش ساعات مطالعه از كجا باید شروع كنید؟ اولین گام، تعیین وضع فعلی رفتار است كه اصطلاحا به آن خط پایه گفته می‌شود. یعنی شما بدون هیچ گونه تلاش برای افزایش این ساعات، ابتدا باید سعی كنید، تشخیص دهید كه درحال حاضر و به صورت واقعی چند ساعت توان مطالعه‌ی مفید دارید.

این كار خیلی آسان است و می‌تواند توسط شما یا یكی ازاطرافیان انجام گیرد. برای یك هفته یا ده روز نموداری رسم كنید كه بردار عمودی آن نشان‌دهنده‌ی دقایق و ساعات، و بردار افقی آن نشان دهنده‌ی روزها باشد. هر روز میزان ساعات مطالعه را كنترل و بر روی نمودار منتقل كنید. در پایان روز آخر، میانگین ساعات را محاسبه نمایید. این خط پایه‌ی شما است كه می‌تواند 6 یا 7 ساعت و یا بیشتر باشد.

و در واقع مبنای اقدام برای تغییر برنامه و افزایش ساعات مطالعه محسوب می شود. حال می‌توانید، تصمیم بگیرید براساس توانایی‌های فردی خود و با یك روند منطقی و مشخص در ماه اول 60 یا 90 دقیقه و در ماه‌های بعدی به همین ترتیب ساعات بیشتری را به برنامه‌ی خود اضافه نمایید.

مبنای افزایش ساعات مطالعه، ارزیابی وضع فعلی و تعیین خط پایه است.

برگرفته از کتاب نسخه طلایی کنکور 

نویسنده: پیمان معین پور

سؤالات، نظرات و پیشنهادات خودتون می تونین زیر پست بنویسین تا مشاوران معین پور آکادمی به آن ها پاسخ بدهند.